قتلهای آرام، همواره بخشی از دنیای جاسوسی و عملیاتهای مخفی بودهاند.در تاریخ درگیری های سیاسی، زهرهای نامرئی به عنوان یکی از مخوفترین سلاحهای مرگبار مورد استفاده قرار گرفتهاند.
از دوران باستان تا دوران معاصر، جاسوسها و نیروهای اطلاعاتی، روشهای پیچیدهای کشتن بدون سرنخ را استفاده و توسعه دادهاند.
بسیاری از سموم، بدون رنگ و بو هستند؛ انچنان که مرگ قربانی، معمولاً طبیعی به نظر می رسد. در برخی موارد، آثار این زهرها آنقدر دیر ظاهر میشوند که عامل قتل هیچگاه شناسایی نمیشود.
ترور پیامبر اسلام (ص) هنوز هم سازمانهای اطلاعاتی جهان؛ مانند «کاگب» (KGB)، «سیا» (CIA) و «موساد» (Mossad) از ترکیباتی استفاده میکنند که یا کاملاً غیرقابل تشخیص است؛ یا مرگ قربانی را به دلایل طبیعی نسبت می¬دهد؛ زهرهای خاصی همچون «ریسین» (Ricin)، «پولونیوم-۲۱۰» (210Polonium-) و سم «بوتولینوم» (Botulinum Toxin).
ترور بیولوژیک پیامبر اسلام (ص)
بنابر گزارشهای تاریخی، پیامبر اسلام (ص) چندین بار در معرض ترور قرار گرفت؛ از جمله: نقشه «اصحاب عَقَبه» برای قتل پیامبر(ص) هنگام بازگشت از غَزوه تبوک (مجمع البیان طبرسی: ج 5/ صص 78 و 79) نقشه یهودیان «بنینضیر» برای قتل دستهجمعی پیامبر و یارانش (همان: ج6/ ص 198) و مهمترین آن ها، برنامهریزی مخالفان پیامبر (ص) در مکه برای قتل او در شبی که «لیلة المبیت» خوانده شد؛ شبی که علی (ع) به جای ایشان در بستر خفت؛ تا پیامبر (ص) از مکه هجرت کنند.
بر پایه روایاتی که در منابع روایی شیعه و سنّی نقل شده، شیخ مفید، شیخ طوسی و علامه حلی، تصریح کردهاند که پیامبر (ص) را زنی یهودی با گوشت گوسفند مسموم شهید کرد. (اصول کافی: ج 6/ ص 315 و صحیح بخاری: ج 6/ ص 9) در تفسیر عَیّاشی از امام صادق (ع) نقل شده که عامل مسمومیت پیامبر (ص) دو تن از همسران او بودهاند. (تفسیر عیاشی: ج1 / ص 200)
ترور امام حسن مجتبی (ع)
در بسیاری از منابع شیعه و اهلسنت آمده است که امام حسن (ع) نیز با خوراندن زهر به شهادت رسید. طبق برخی گزارشها، ایشان را چند بار مسموم کرده بودند؛ اما به خواستخدا از مرگ نجات یافته بود. در مورد مسمومیت آخر که به شهادت وی انجامید، شیخ مفید گفته است: معاویه وقتی تصمیم گرفت برای ولایتعهدی پسرش یزید بیعت بگیرد، صد هزار درهم برای «جعده» دختر اشعث بن قیس (همسر امام حسن ع) فرستاد و به او وعده داد که در قبال مسموم کردن شوهرش، او را به ازدواج یزید درخواهد آورد. (ارشاد مفید: ج2 / ص 15) نام جعده به عنوان قاتل حسن بن علی(ع) در منابع اهلسنت نیز آمده است. (انساب الاشراف بلاذری: ج 3/ ص 55)
ترور امام رضا (ع)
شهید مطهری می نویسد: «قرائن نشان می دهد که امام رضا (ع) را مسموم کردند و یک علت اساسی، همان قیام بنی العباس در بغداد (بر علیه مأمون) بود.
مأمون در حالی حضرت رضا (ع) را مسموم کرد که از خراسان به طرف بغداد می رفت و مرتب اوضاع بغداد را به او گزارش می دادند. به او گزارش دادند که بغداد قیام کرده.
او دید که حضرت رضا (ع) را نمی تواند عزل کند و اگر با این وضع بخواهد برود آنجا کار بسیار مشکل است.
برای این که زمینه رفتن آنجا را فراهم کند و به بنی العباس بگوید کار تمام شد، حضرت را مسموم کرد و آن علت اساسی که می گویند و قابل قبول هم هست و با تاریخ وفق دارد، همین جهت است.»
روایتی از «اباصلت هروی»، خادم امام رضا (ص)، نقل شده که می گوید: «مأمون، امام رضا (ع) را فراخواند و آن حضرت را مجبور کرد از انگور بخورد آن حضرت به واسطه آن انگور مسموم شد.»
حکم اسلام در مورد ترور
فقه شیعه هر گونه تعرض به دیگری، چه مسلمان و چه غیرمسلمان را در وضعیت غیردفاعی (دفاع از نفس یا جامعه اسلامی) منع کرده است.
امام صادق (ع) با استناد به نهی پیامبر اسلام (ص) از هر گونه ترور، یکی از یاران خود را از کشتن کسی که به امام علی (ع) دشنام داده بود، منع کرد. (اصول کافی: ج7/ ص ص 375 و 376)
یک روایت نیز از «مسلم بن عقیل»، فرستاده امام حسین (ع) به کوفه، نقل شده است که در خانه «هانی بن عروه»، وقتی از نقشه ترور «عبیدالله بن زیاد» آگاه میشود، با یادآوری روایت پیامبر (ص) و نهی از ترور، از کشتن ابنزیاد امتناع میکند.
یک پاسخ